Z każdym rokiem opłaty za prąd, wodę i ogrzewanie nieustannie rosną. Kiedy dysponujesz stałym, wyliczonym budżetem, wysokie rachunki spędzają sen z powiek. Wiele osób uważa, że obniżenie tych kosztów wymaga kapitalnego remontu. Ponadto, myślimy, że musimy wydać dziesiątki tysięcy złotych na nowoczesne technologie. To jednak duży błąd. Oszczędzanie energii zaczyna się od mądrych nawyków i bardzo tanich inwestycji. Nawet wydanie kilkunastu złotych może przynieść ogromne ulgi w rachunkach. Pokażę Ci dzisiaj, jak uszczelnić swój domowy budżet. Przede wszystkim omówimy rozwiązania tanie i szybkie we wdrożeniu. Następnie sprawdzimy, jak zdobyć dotacje na większe sprzęty. Zobaczysz, że oszczędzanie to czysta matematyka. Zaczynamy!
Rozdział 1: Audyt domowy (Darmowe kroki do niższych rachunków)
Zanim wydasz chociażby złotówkę, musisz sprawdzić, gdzie ucieka Twoja energia. Często płacimy za prąd i ciepło, z których w ogóle nie korzystamy. Dlatego pierwszym krokiem jest zmiana codziennych nawyków.
Przede wszystkim, urządzenia w trybie czuwania (tzw. stand-by) po cichu kradną Twoje pieniądze. Czerwona lampka w telewizorze czy włączony do gniazdka zasilacz to stały pobór mocy. W efekcie, w skali roku, tracisz na tym nawet 150 złotych.
| Nawyk, który kradnie pieniądze | Co powinieneś zrobić od dzisiaj | Potencjalne oszczędności (rocznie) |
| Zostawianie ładowarek w gniazdkach. | Wyjmuj wtyczkę z kontaktu natychmiast po naładowaniu telefonu. | 20 – 40 zł |
| Gotowanie pełnego czajnika wody na jedną herbatę. | Wlewaj do czajnika dokładnie tyle wody, ile wlejesz do kubka. | 50 – 80 zł |
| Pranie w temperaturze 60 stopni. | Przestaw pralkę na 30 lub 40 stopni (nowoczesne proszki piorą równie dobrze). | 60 – 100 zł |
| Otwieranie okien przy odkręconym kaloryferze. | Zawsze zakręcaj termostat na „0” podczas wietrzenia mieszkania! | 100 – 200 zł |
| Trzymanie potraw w ciepłej lodówce. | Ustaw temperaturę chłodziarki na 4-5 stopni, a zamrażarki na -18. | 40 – 70 zł |
Eksportuj do Arkuszy
Rozdział 2: Mikro-inwestycje do 50 zł (Błyskawiczny zwrot)
Kiedy poprawisz już swoje nawyki, czas na pierwsze, bardzo tanie zakupy. Z pewnością masz w portfelu kilkadziesiąt złotych, które możesz na to przeznaczyć. Co więcej, te pieniądze wrócą do Ciebie w postaci niższych rachunków już po kilku miesiącach.
Oto najlepsze i najtańsze inwestycje dla Twojego domu:
1. Żarówki LED (Koniec z tradycyjnym oświetleniem) Zwykła żarówka pobiera 60W energii. Z kolei jej odpowiednik LED pobiera zaledwie 8W, dając dokładnie tyle samo światła. Dlatego natychmiast wymień wszystkie stare żarówki w domu. Koszt jednej sztuki to około 8 zł. W rezultacie inwestycja w pięć żarówek (40 zł) zwróci się już po dwóch miesiącach używania.
2. Perlatory do kranów (Oszczędność wody i prądu) Perlator to mała, metalowa siateczka. Wkręca się ją na sam koniec wylewki w kranie. Urządzenie to napowietrza wodę. W efekcie strumień wydaje się duży, ale zużywasz nawet o połowę mniej wody! Koszt perlatora to zaledwie 10 zł. Zmniejszasz tym samym rachunek za wodę oraz za energię potrzebną do jej podgrzania.
3. Listwy zasilające z wyłącznikiem Wspominałem wcześniej o urządzeniach w trybie czuwania. Zamiast wyciągać każdą wtyczkę z osobna, kup listwę z czerwonym przyciskiem. Podłącz do niej telewizor, dekoder i radio. Koszt takiej listwy to 25 zł. W rezultacie jednym kliknięciem na noc odcinasz prąd od wszystkich pożeraczy energii.
Rozdział 3: Uszczelnianie uciekającego ciepła
Koszty ogrzewania to zazwyczaj największa pozycja w stałym budżecie. Niestety, bardzo często grzejemy powietrze na zewnątrz budynku. Ciepło ucieka przez nieszczelne okna i drzwi. Dlatego musisz zadbać o izolację.
Przede wszystkim nie potrzebujesz do tego ekipy remontowej. Możesz to zrobić samodzielnie i bardzo tanim kosztem.
Checklista: Jak zatrzymać ciepło w domu?
- [ ] Uszczelki do okien i drzwi: Kup w markecie budowlanym gumowe uszczelki samoprzylepne typu „E” lub „P”. Kosztują kilkanaście złotych za rolkę. Naklej je na ramy okienne. W efekcie natychmiast zlikwidujesz zimne przewiewy.
- [ ] Ekrany zagrzejnikowe: To specjalna folia aluminiowa z warstwą izolacyjną (koszt ok. 15 zł za matę). Wkleja się ją na ścianę tuż za kaloryferem. Dzięki temu ciepło odbija się od ściany i wraca do pokoju, zamiast uciekać na zewnątrz budynku.
- [ ] Odsłonięcie kaloryferów: Zdejmij długie, ciężkie zasłony. Ponadto odsuń meble od grzejników. Zastawiony kaloryfer grzeje kanapę, a nie powietrze w pokoju!
- [ ] Regulacja okien na tryb zimowy: Większość plastikowych okien ma specjalną śrubę w ramie. Jesienią należy ją przekręcić (np. kluczem imbusowym), aby mocniej docisnąć uszczelkę. To w 100% darmowy zabieg.
Rozdział 4: Mądre gotowanie (AGD pod kontrolą)
Kuchnia to miejsce, w którym zużywamy ogromne ilości prądu i gazu. Z kolei myślenie o oszczędzaniu często przegrywa tam z naszym głodem. Dlatego warto wprowadzić kilka żelaznych, kuchennych zasad.
Przede wszystkim pamiętaj o sprzętach, które już masz. Piekarnik elektryczny pobiera mnóstwo prądu. Z kolei do upieczenia kilku ziemniaków czy porcji warzyw znacznie lepiej sprawdzi się prodiż halogenowy (o którym pisałem w poprzednich artykułach). Ogrzewa on znacznie mniejszą przestrzeń, więc piecze szybciej i taniej.
Jak tanio przygotowywać posiłki?
- Gotuj zawsze pod przykrywką: Brak pokrywki to strata nawet 30% energii! Woda gotuje się dłużej, a ciepło ucieka pod sufit.
- Wykorzystuj ciepło resztkowe: Wyłączaj palnik pod garnkiem na 5 minut przed końcem gotowania (szczególnie na kuchenkach elektrycznych). Kasza lub makaron i tak „dojdą” w gorącej wodzie.
- Odpowiedni rozmiar garnka: Nigdy nie stawiaj małego rondelka na największym palniku. Płomień (lub pole grzewcze) nie może wychodzić poza dno naczynia. W przeciwnym razie dosłownie palisz pieniądze w powietrzu.
Rozdział 5: Duże inwestycje z państwowym dofinansowaniem
Czasami nasze urządzenia są tak stare, że żadne nawyki już nie pomogą. Lodówka sprzed 20 lat potrafi zużywać trzy razy więcej prądu niż nowy model. Z kolei stary piec węglowy to studnia bez dna.
Wydaje Ci się, że wymiana takich sprzętów przy skromnym dochodzie jest niemożliwa? To nieprawda. Istnieją świetne programy państwowe, które pokrywają większość kosztów. Przede wszystkim są one skierowane do osób o niższych dochodach.
Program „Czyste Powietrze” (Dla właścicieli domów)
To program stworzony do walki ze smogiem, ale jego główną zaletą jest obniżenie rachunków. Jeśli masz dom jednorodzinny, możesz ubiegać się o zwrot kosztów.
- Na co dostaniesz pieniądze? Na ocieplenie ścian, wymianę starych okien, zakup nowoczesnego pieca lub pompy ciepła.
- Ile można zyskać? Zależy to od Twojego dochodu. Jeśli Twój budżet jest skromny, dotacja może pokryć nawet 100% kosztów inwestycji! W efekcie wymieniasz piec zupełnie za darmo. Wniosek złożysz w swoim urzędzie gminy.
Wymiana AGD (Matematyka oszczędzania)
Jeśli Twoja lodówka ciągle pracuje i buczy, czas na zmiany. Nowa lodówka kosztuje około 1200 zł. Z pewnością to spory wydatek. Jednak stara lodówka może generować rachunki za prąd wyższe o 300 zł rocznie. W rezultacie nowa lodówka spłaci się sama w ciągu 4 lat. Często sklepy oferują raty 0% (prawdziwe raty zero, bez ukrytych kosztów). Możesz płacić 50 zł miesięcznie za nowy sprzęt. Co więcej, tę kwotę zaoszczędzisz natychmiast na niższym rachunku za prąd!
Rozdział 6: Jak czytać rachunek za prąd? (Zmień taryfę)
Większość z nas po prostu płaci rachunki, nie wnikając w ich treść. To duży błąd. Dostawcy prądu oferują różne taryfy. Odpowiedni wybór może obniżyć rachunki o kilkanaście procent bez żadnych inwestycji.
Przede wszystkim sprawdź na fakturze, jaką masz taryfę. Najpopularniejsza to G11 (stała cena prądu przez całą dobę).
Z kolei warto rozważyć zmianę na taryfę G12 lub G12w (weekendową). W tych taryfach prąd jest znacznie tańszy w nocy (zazwyczaj od 22:00 do 6:00) oraz w wyznaczonych godzinach w ciągu dnia (np. 13:00 – 15:00). W efekcie, jeśli nastawisz pralkę lub zaczniesz odkurzać w tańszych godzinach, zapłacisz za to o połowę mniej! Zmiana taryfy u operatora jest całkowicie darmowa.
Podsumowanie
Oszczędzanie energii to nie jest kwestia odmawiania sobie podstawowych wygód. To po prostu mądre zarządzanie własnym budżetem. Przede wszystkim zacznij od małych kroków. Wyłączaj nieużywane sprzęty. Następnie kup tanie uszczelki i perlatory. W rezultacie po kilku tygodniach wejdzie Ci to w krew.
Każda uratowana złotówka to Twój ogromny sukces. Przy stałym, ograniczonym budżecie nie możemy pozwalać sobie na marnotrawstwo. Dlatego przejdź się dziś po swoim domu. Sprawdź okna, wymień starą żarówkę i zakręć kaloryfer podczas wietrzenia. Zrób ten pierwszy krok, ponieważ naprawdę warto!
Bogdan Pięćdziesiątkowski z Pięćdziesiątka Plus
FAQ – Najczęściej zadawane pytania
1. Czy to prawda, że ładowarka zostawiona w gniazdku bez telefonu też pobiera prąd? Tak! To zjawisko nazywa się „poborem energii bez obciążenia”. Wewnątrz ładowarki znajduje się transformator, który pracuje, dopóki jest podłączony do sieci. Choć to bardzo małe ilości prądu, to w przypadku posiadania w domu kilku takich ładowarek, w skali roku tracisz na tym kilkadziesiąt złotych.
2. Kupiłem nowe garnki. Czy muszę zmieniać kuchenkę na indukcyjną, żeby oszczędzać? Niekoniecznie. Płyta indukcyjna jest najszybsza i bardzo oszczędna, ale jej zakup to duży wydatek (oraz często konieczność zmiany instalacji elektrycznej). Jeśli masz kuchenkę gazową lub zwykłą elektryczną, skup się po prostu na gotowaniu pod pokrywką i dobieraniu odpowiedniej wielkości garnka do palnika. To najtańszy i najszybszy sposób na obniżenie rachunków za gotowanie.
3. Skąd wziąć pieniądze na remont w ramach programu Czyste Powietrze, skoro dotację wypłacają po fakcie? To bardzo częsty problem. Na szczęście program Czyste Powietrze pozwala obecnie na tzw. „prefinansowanie”. Oznacza to, że państwo może przelać pieniądze z dotacji bezpośrednio na konto firmy wykonującej remont (np. montującej nowe okna lub piec) jeszcze przed zakończeniem prac w formie zaliczki. Nie musisz wykładać własnych oszczędności z góry.
Odnośnik zwrotny: Ciepło w Portfelu